Het probleem dat Manu aankaart is een dagelijks obstakel. Mensen die een idee in hun hoofd hebben benaderen je altijd met dat uitgangspunt als de enige echte waarheid. Niet bewust van het feit dat zij slechts kennis hebben genomen van enkele subjectieve informatiebronnen die het beeld voor hen al geschetst hebben, gooien zij zich zonder pardon en zonder blad voor de mond in een discussie die niet van hen is. Ik hou er niet van om ter verantwoording geroepen te worden voor zaken waar ik mij niet eens mee associeer. En het feit dat iemand verantwoording van je wil hebben over een zaak die de zijne niet is laat voor zich spreken: arrogantie.

De notie dat de Universele Rechten van de Mens (URM) de mensheid kan verenigen in een geheel waarin morele en ethische voorwaarden gesteld worden aan de deelname in een willekeurige maatschappij is een hopeloos ideaal. We moeten accepteren dat we niet hetzelfde denken noch handelen. Zoals Manu goed opmerkte is het universele karakter van de “rechten van de mens” slechts een kaping door een Westerse elite die bepaalde regelgeving aan de rest van de wereld op wil leggen. Ik heb er geen universele verklaring voor nodig die is ondertekend door niet eens een promille van degenen op wie het betrekking heeft. Deze universele verklaring staat niet voor eenheid van de massa, hoewel het de intentie is de massa dat te laten denken, maar universeel in deze context staat voor een kleine elite die bij elkaar gaat zitten om te bespreken welke kant de wereldpolitiek op moet de komende jaren om meer sociale controle te krijgen over de massa. Waarvan de URM slechts een voorbeeld is. Een kleine groep regeert de grote groep, dat is universeel. We moeten allemaal dezelfde kant opkijken, maar een ieder weet dat het nooit zal lukken. Waarom dan toch vasthouden aan geïnstitutionaliseerde symboliek die geen enkele praktische toegevoegde waarde heeft ten opzichte van het verenigen van de massa?

Een fundamentele fout die men maakt is het aannemen van hetgeen ze altijd zien als de werkelijk hoe die hoort te zijn. Want er scheelt nogal wat aan die werkelijkheid. Laten we het voorbeeld bij de barvrouw in de LOFT houden (ik was er zelf niet bij, maar ik vertrouw op Manu dat hij correct citeert): vrouwenbesnijdenis is inhumaan, en de universele rechten van de mens kunnen helpen deze problemen op te lossen. In het Westen zijn vrouwen vrij en gelijk is het idee hierachter. Maar waar Manu terecht op wees is als een vrouw vrij is en gelijk aan de man dan is er geen prostitutie. Hoeft een vrouw niet bang te zijn ’s avonds alleen over straat te gaan. Hoeft een vrouw niet financieel onder te doen voor de man. Hoeft een vrouw niet structureel afhankelijk te zijn van de moedwilligheid van haar omgeving. Hoeft een vrouw niet uit de kleren om respect te krijgen van de aanschouwer.

Te denken dat vrijheid in het Westen een gegeven is blijkt van onwetendheid. De vrijheid die wij in het Westen hebben is een keuze tussen zaken die aangeboden worden door de corporate elite. Dat is geen vrijheid. Dat is geestelijke opsluiting. In dat kleine hokje worden wij dusdanig tegen elkaar uitgespeeld dat er begrippen ontstaan zoals wij en jullie. Doordat rijke mensen zonder gevoel grote territoriale afbakeningen (je kent ze als landsgrenzen) hebben gemaakt, bestaat er zoiets als buitenlanders buiten houden. Waarbij de opgelegde idealen binnen de territoriale grenzen als hoogste uitgangspunt worden genomen en verplicht voor een ieder die het ongeluk heeft binnen die grenzen te wonen.

Op die manier ontstaan concepten zoals integratie, waarbij de buitenlander wordt aangekeken als verantwoordelijke. Dat terwijl integratie toch echt een begrip is dat actie van meerdere partijen impliceert. Anders zou het assimilatie zijn. We kunnen gewoon eerlijk zijn tegen elkaar, laten we voortaan praten over het assimilatiebeleid van Nederland, want dat is er aan de hand. Laatst nog kreeg ik zoiets naar mijn hoofd geslingerd. Ik riep in een paar verschillende talen dat ik er vandoor ging op mijn werk, krijg ik te horen: als jullie nou gewoon Nederlands zouden praten, dan konden jullie gewoon integreren. JULLIE? Men ziet jou niet staan. Op moment dat men met je praat, praten ze tegelijk tegen de rest van de “buitenlanders”. Je kunt er jaren over doen om je persoonlijkheid te laten zien, om jezelf vorm te geven in bepaalde kringen, maar er is slechts een enkele adem voor nodig om jou te vergelijken met de rest. Jullie. Waarom kan men dan niet gewoon je of u tegen mij zeggen? Het gaat altijd om de ander, nooit om jezelf. Dat is een eigenschap van veel mensen die mij echt kotsneigingen bezorgt. Het idee beter te zijn dan een groep mensen die niet blank zijn en niet opgegroeid zijn in het “o zo vrije Westen”.

Ik denk soms ook wel eens dat ik een bord op mijn hoofd heb waarop staat: UITLEG OVER ALLES! EN GRATIS! Laatst was er een vrouw in Syrië die haar knuffelbeer Mohammed genoemd heeft waarop de rechter besloot dat zij gestenigd moest worden of een ander alternatief om haar te straffen (voor zover ik hoorde van de vrager). Los van het misselijkmakende verhaal, kan ik ook best misselijk worden van het feit dat mij gevraagd wordt of dat wel of niet hoort in Islam. Je kunt zelf toch ook wel bedenken dat het bullshit is. Zeker na alle onderonsjes over Islam die gevoerd zijn.

Waar men in mijn omgeving de motivatie vandaan haalt om van mij een spreekbuis te maken voor alle “niet-blanke” aangelegenheden heb ik zelf misschien ook wel een beetje in de hand gewerkt door overal over te praten. Soms kan ik ook beter niets zeggen in plaats van de gesprekken aan te gaan, maar ik loop niet weg voor wie ik ben. Ik raad iedereen aan vooral te zeggen wat je op je kerfstok hebt. Mij doet het goed om over tal van zaken te spreken, ik vind het alleen jammer dat ik vaak gewezen wordt op dingen waar ik niks mee te maken heb. Het lijkt wel alsof ik een mening MOET hebben omdat anderen mij gaan vragen hoe de zaken in elkaar steken. Echter, willen ze niet weten hoe ik er over denk, maar zoals ik al vaker heb gezegd: het is om bevestiging te zoeken van hun eigen denkwijze.

En daar zat ik dan. Op de ietwat oncomfortabele barkruk van coffeeshop Loft te Amsterdam-West. Na wat gefilosofeerd te hebben over de vercommercialisering van hedendaagse muziek en het daarmee gepaard gaande kwaliteitsverlies, belandde ons gesprek, ondanks mijn pogingen het te voorkomen, toch weer bij de geijkte discussiestof; De Islam en haar uitwassen.

"Ik vind dat vrouwenbesnijdenis echt niet kan!", betoogde een zojuist gearriveerde medewerker van de shop, die zich nog even kon verschuilen achter haar koffie verkeerd voordat ze aan de slag zou gaan met wiettoppen en afwasmiddel. "Het is gewoon barbaars", vervolgde ze en het hoorde volgens haar niet meer bij deze tijd. In afwachting om haar van een weerwoord te voorzien ratelde ze nog even door en haalde het universele verdrag van de rechten van de mens aan. Deze zogenaamd universele moraliteitscode was dé oplossing in het geval van de in haar ogen ‘verminkte vrouwen’.

Er spookte nu van alles door mijn hoofd; van de ogenschijnlijk onophoudelijke en ongerechtigde, inmiddels toch wel populistische kritiek op de Islam, tot de illusie van een existerende code die ‘het mensdom’ zou verenigen. Hoe kan ik dit nu het beste verwoorden? “Laat me allereerst het volgende voorbeeld aandragen, dat natuurlijk als je tijd hebt?”

Dat had ze wel, dus kon ik van wal steken; In Zuid Amerika hebben een aantal landen de zelfbeschikkingsrechten van ‘oorspronkelijke’ bewoners erkent. Dat houdt in dat bepaalde gemeenschappen,bijvoorbeeld in Colombia, het recht hebben op het uitvoeren en in stand houden  van hun eigen rechtssystemen (vaak dateren deze systemen ver voor de komst van Europese kolonisten). De berechting verloopt dus totaal anders binnen dit soort gemeenschappen. Zo kan het zijn dat voor het plegen van een moord, geen ellenlange gevangenisstraffen worden berekend, maar een aantal zweepslagen volstaan. Deze zweepslagen zijn dan niet alleen symbolisch voor de straf, maar symboliseren tegelijkertijd een bepaalde reiniging van de persoon die de moord heeft gepleegd, zodat deze weer in de gemeenschap opgenomen kan worden.

Stel je nu voor dat de universele rechten van de mens overal zouden gelden, dan zou dat betekenen dat deze gemeenschappen niet meer in staat zouden zijn om een dergelijke straf als zweepslagen uit te voeren. Daardoor zou de desbetreffende persoon  hoogstwaarschijnlijk verbannen worden uit de gemeenschap.  

Ik haalde dit voorbeeld aan om te illustreren dat er niet zoiets als universele rechten bestaan, simpelweg om het feit dat mensen andere systemen bedenken en hanteren om hun cultuur in uit te dragen. Het idee van de universele rechten van de mens is duidelijk afkomstig van westerse politieke en juridische denktanks die nogal eens de neiging hebben om hun eigen ideologieën te projecteren op etnische, of nationale minderheden. Niet alleen kan je dit als arrogant beschouwen, maar simpelweg ook als hypocriet, immers waarom voelen de nakomelingen van toch wel zeer barbaarse naties en landen zich zo geroepen om moraliteitscodes te dicteren voor de gehele wereld?

Dit brengt me dan gelijk op het volgende punt; wie ben jij om te beweren dat het besnijden van vrouwen barbaars is? En, als je dat vind (wat natuurlijk je goed recht is), wat voegt je mening dan precies toe? Wellicht dat de vrouwen na besnijdenis wel volledig erkent worden als vrouw en dat het binnen de gemeenschap een overgangsritueel symboliseert. Wellicht dat de vrouwen die niet zijn besneden wel verstoten worden uit hun gemeenschap. Wellicht dat het interessant zou zijn om eerst naar je eigen barbaarse culturele tradities te kijken (zoals bijvoorbeeld het halfnaakt laten poseren van vrouwen op billboards of in videoclips die om 15.00 uur gedraaid worden op zenders als TMF, dat een gemiddeld kijkpubliek heeft van onder de 15 jaar) voordat we de culturele tradities van anderen gaan veroordelen, immers, daar valt wat aan te doen!

"Nee, ik ben nog niet klaar", dacht ik bij mezelf, nadat ik een glimps opving van een iets geirriteerde blik van de coffeeshopbarjuffrouw. "De islam dit, de Islam dat, heb je weleens de Qu’ ran gelezen?" Nee, zei ze. Waarop baseer je dan je uitspraken? In hoeverre is je kritiek daadwerkelijk gegrond als je beweert dat het instituut de Islam vrouwenbesnijdenis goedkeurt, maar jezelf nog nooit de handleiding van dat instituut gelezen hebt om na te trekken of deze populistische mening correct is? En opeens betrapte ik mezelf op een geslepen vijandelijke houding en moest ik mezelf deze kritische vragen ook stellen. In hoeverre is jouw mening over vrouwenbesnijdenis relevant, als Europese man van begin 20?

Zonder mezelf deze kritische vragen op dat moment te stellen, bedacht ik me later in een moment van bezinning: Volledig irrelevant.

Volledig irrelevant, als ook de volledig uitgemolken en binnenstebuiten gekeerde discussie over de culturele problematiek die men in Nederland probeert te creëren. Wel, of geen hoofddoekjes, wel, of geen niqab, wel, of geen…

Lieve mensen, er is geen probleem in de culturele zin van het woord.