Nu we het dan toch over de politie hebben, kunnen we direct doorgaan op de invloed van deze politie op de veiligheid in Amsterdam. Wanneer we praten over de politie, dan zijn er twee zaken waar we rekening mee moeten houden: de reden dat de politie bestaat – het fundament – en de manier waarop invulling gegeven wordt aan die fundamentele waarde.

 

De reden dat de politie bestaat is ter handhaving van de openbare orde en veiligheid.¹ We leven in een gemeenschap die volgens bepaalde afspraken leeft – samengevoegd in de Grondwet - en waar regels zijn moet ook toezicht gehouden worden. Dat komt (wat betreft de politie) neer op het volgende: de ministeries van Justitie en Binnenlandse Zaken maken beleid en die laatste voert het vervolgens uit.²

 

Willekeurigheid

 

Aldus, de voornaamste taak van de politie is het handhaven van de openbare orde, maar die ervaring heb ik niet. Ik ben in mijn tijd in Amsterdam enkele malen in conflict geweest met de politie, waarvan ik geen van de keren daarom gevraagd heb. Dat zou in principe geen probleem hoeven te zijn, als ze daadwerkelijk iets zouden doen aan de openbare orde. Maar ik zie het meer als verstoring van de openbare orde en het draagt zeker niet bij aan mijn gevoel van veiligheid.  

 

Omdat we in Nederland wonen en zo sterk gehecht zijn aan het concept van democratie, zou je zeggen dat wij gelijk behandelt horen te worden door de politie. Maar dat is vaak niet het geval. Vandaag de dag worden er door de politie nog steeds zaken afgedaan alsof het niks is wanneer zij daar zin in hebben. Aan de andere kant hebben ze nog steeds de mogelijkheid om een willekeurig persoon op straat aan te spreken en te registreren, denk bijvoorbeeld aan het preventief fouilleren.³

 

Die willekeurigheid is in vele opzichten te merken. Een goed voorbeeld is een paar dagen geleden (week 8, 2007). Ik stond op Rokin te praten met mijn vriendin. Mijn vriendin is Nederlands en praat alleen met haar mond. Wij mediterranen spreken voor een groot deel met ons lichaam. We hadden een kleine woordenwisseling en uit het niets staat er ineens een politieauto voor mijn neus om aan mijn vriendin te vragen of alles wel in orde is. “WAT ZEG JE? Verdwijn uit mijn zicht.” Wat als ze nee had gezegd, waren ze dan uit de auto gekomen om mij de les te lezen of mee te nemen? Preventief fouilleren? Had zomaar gekund. Als ik niet eens met mijn vriendin op straat kan staan praten zonder dat de politie komt kijken of ik mijzelf wel in toom houd, waar ligt dat dan aan? Ik heb niks gedaan. Maar toch willen ze mij aanspreken. Is het omdat ik een baard heb of een Nederlandse vriendin of gewoon om het feit dat ik een Marokkaan ben? Ik weet het niet, maar als ik het vergelijk met andere situaties waarbij de politie betrokken was, dan kan ik niet anders concluderen dan dat ik op grond van mijn afkomst oneerlijk behandeld werd in die situaties.

 

De ‘Beer’

 

Een paar weken geleden liep ik vanaf hartje Amstelveen via Buitenveldert naar de Pijp. Het was een mooie zonnige dag en in mijn high liep ik lekker met mijn zonnebril en muziek op, zonder ook maar enige aandacht te besteden aan de omgeving. Ter hoogte van de Boelelaan hoorde ik rare geluiden buiten mijn oordopjes. Terwijl ik over het kruispunt loop kijk ik naar links en zie ik een of andere idioot op een motor zijn mond bewegen. Dat samen met die rare geluiden. Ik dacht: wat wil die gast? Dus ik doe mijn oordopjes uit en ik hoor KANKERSAGBI, KANKERSAGBI, ROT OP NAAR JE EIGEN LAND! Ik wist niet wat ik hoorde, moest mij dit overkomen? Dus ik loop richting die gast met de vraag “wat is jou probleem dan?” en voor ik het weet draait die gast zijn motor en komt gewoon op me in rijden. Het is dat ik net achter de paal van het stoplicht kon stappen, want anders had ik onder zijn motor gelegen. Maar goed, die gozer stapt van zijn motor af (beer van 2 meter lang) en komt heel dreigend naar me toe lopen terwijl die zijn helm afdoet. Blijkt het gewoon een allochtoon van in de 40 te zijn die nauwelijks een woord Nederlands spreekt. Met een brak accent begon hij te manen dat wij kankermarokkanen dit land verneuken en dat we allemaal op moeten rotten. Dat hoef je tegen mij niet te zeggen en die gast gaf mij het idee dat hij een pak rammel nodig had, maar ik geef de eerste klap niet.

 

Dus nog wat woordenwisselingen en net voordat het escaleerde komt er ineens een auto met twee gasten erin over de stoep rijden en sluit mij in tussen die beer, zijn motor en hun auto. Ik kon geen kant op en ik had echt het idee dat die twee gasten bij hem hoorden, alsof ze mij achtervolgd hadden. Maar op het moment dat ze uitstapten bleken het agenten in burger. Dus ik bad direct tot God: dank je wel voor de redding. Alleen dat was het laatste wat dit voor zou gaan stellen. Die beer was nog steeds aan het schreeuwen (ik praatte de hele tijd al zacht) en die politieagenten die stonden er bij en keken er naar. Toen die beer in de gaten had dat het politie was liep hij naar zijn motor toe om weg te gaan. Wat doen die agenten? Ze komen eerst naar mij toe zodat ik verantwoording af kan leggen over hetgeen die beer heeft gedaan. “Wat hier aan de hand is? Je kunt beter aan die eikel daar vragen wat er is gebeurd.”

 

TBS???

 

Dus om de een of andere reden leek het vanuit hun perspectief alsof ik de dreigende factor was, terwijl ik geen 2 meter groot en breed ben en ook niet met een helm loop te zwaaien alsof ik elk moment op iemand in ga slaan. Toen gingen ze met zijn tweeën met die gast praten en na twee minuten stapte die gast op zijn motor en weg was hij. En dat maakte mij boos, want ik wil weten waar ik dit aan verdiend heb. Die politieagent vertelde toen heel nonchalant dat hij niet echt de reden kon achterhalen, maar dat die gast therapie ondergaat tegen zijn agressieve gedrag.

 

Ik moest mij gewoon met mijn eigen zaken bemoeien en hier niet al te zwaar aan tillen zei die agent. Maar daarna wilde hij wel nog al mijn gegevens noteren, zodat hij kan registreren wat er is gebeurd en hoe. Ben ik nou de enige die bij zichzelf afvraagt wat er aan de hand is? Politie, openbare veiligheid? Vraag ik iets raars aan die politieagent als ik een verklaring wil van die idioot? Is mijn denkwijze raar wanneer iemand onder therapie tegen agressief gedrag in aanraking komt met de politie terwijl hij zich heel agressief gedraagt, dat die persoon aangepakt wordt? Want zulke personen zijn pas gevaarlijk voor de samenleving. Sporadisch kunnen hier en daar gewoon ongelukken gebeuren, terwijl zo een persoon TBS nodig heeft. En de politie doet er niks aan, helemaal niks.

 

Ik kon mezelf wel opvreten de rest van de dag. Ik dacht echt bij mezelf, wat heb je aan de politie als zij zelf maar bepalen wanneer een situatie of een persoon een bedreiging is in plaats van naar de feiten te kijken. Toen die gast weg was gereden gaven die politieagenten ineens toe dat die persoon gevaarlijk kan zijn, maar ze vragen hem niet om zijn gegevens. Waarom ik wel? Omdat ik beleefd was tegen die agenten? Dat veranderde ook direct.

 

Wat nog het meest grappige eigenlijk is van deze hele dag kwam pas een paar weken later toen ik bij de wedstrijd Ajax – Utrecht was. Mooie 3-0 overwinning van Ajax, als ik het me goed herinner. Ik had mijn auto bij de Makro staan,  dus ik moest via station Duivendrecht lopen. Daar stonden ME bussen met ME’ers die zich aan het aankleden waren om eventueel wat klappen uit te delen. Dus ik loop langs een van die bussen en wie zie ik daar? Dezelfde agent die te bang was om in te grijpen op die mooie zonnige dag. Dat mietje dat voor de politie werkte zit dus blijkbaar ook bij de ME. Dat maakte me nog bozer dan het feit dat ze niet ingrepen die dag. Te lui om in te grijpen als je alleen bent, maar wanneer je dat ME uniform aan hebt wel mijn makkers in elkaar stampen.

 

Politie en allochtonen

 

Al met al, zo zie je dat in hele onschuldige situaties de ware aard van een politieagent naar voren komt. We hebben heel veel agenten in Nederland die met hart en ziel voor de openbare veiligheid gaan en dat is niet meer dan gewoon. Die verdienen zeker de nodige complimenten. Maar dan heb je dus groepen agenten die te bang zijn om in te grijpen in een situatie wanneer dat echt nodig is en agenten die er bij lopen alsof ze boven de wet staan. Je staat niet boven de wet en mij meenemen kun je ook vergeten, want ik doe niks dat niet mag. Maar je hoeft echt niet te denken dat je met je uniform op me af kan lopen om me preventief te fouilleren of om zeker te zijn dat ik in mijn gareel blijf. Ik doe wat ik wil en daar zul je niks aan kunnen veranderen.

 

De situaties die ik zojuist heb beschreven vallen in het niets in vergelijking met wat andere allochtonen over zich heen krijgen van de politie. Want er zijn veel allochtonen die wel een strafblad hebben en dus veel meer zijn overgeleverd aan de politie dan ik. Ik zou een grote bek kunnen hebben tegen de politie en er mee wegkomen. Hoeveel allochtonen kunnen niet hun bek open trekken tegen de politie als ze onterecht aangehouden worden? Veel, want als die smoel open gaat, dan grijpen ze naar de handboeien.

 

Waar het verhaal van vandaag op neer komt is het volgende: de politie lijkt in onze ogen heel consistent en rechtvaardig, maar dat komt doordat men (overheid/media/massa) alleen aandacht heeft voor politie als ze een allochtoon ‘terecht’ oppakken. De afkomst moet natuurlijk ook altijd vermeld worden, voor het geval er mensen zijn die twijfelen aan het slechte imago van allochtonen. Nooit hoor je dat allochtonen oneerlijk behandeld worden door de politie of dat de politie een fout heeft gemaakt met het aanwijzen van een dader of iets dergelijks. Nee, de massa krijgt alleen te horen wat de overheid en media willen dat de massa hoort. En daarbij hoort het bovenstaande verhaal niet en daarbij hoort ook niet de oneerlijke behandeling van allochtonen. Want stel je eens voor: het probleem ligt niet bij de allochtonen. Dat zou wel een hele rare gedachte zijn of niet? Voor mij niet in ieder geval. Ik heb het zelf meegemaakt en anderen maken het nog veel vaker en intenser mee. Het probleem is echt, het gebeurt op grote schaal en niemand doet er wat aan. Van gelijke behandeling is zeker geen sprake.

Bronnen

 

1 Nederlands Politie Museum: Oriënterende Uitgangspunten en Kernbegrippen

http://www.politiemuseum.nl/text.php?t_ID=39 

2 – Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties: Polite in Nederland (p. 9)

http://www.minbzk.nl

   - Politiewet 2007

http://www.justitie.net/documenten/Politiewet%25202007-0603131_tcm74-110483.pdf

3 Gemeente Amsterdam: Wet Preventief Fouilleren

http://www.amsterdam.nl/gemeente/volg_het_beleid/beleid/veiligheidsplan/preventief

Deel 1:   Targetcultuur

Afgelopen zomer was het ieder weekend een drukte van je welste in het Amsterdamse Bijlmer Park. Het Kwakoefestival trok op Zondag en Zaterdag voor 6 weken lang  talloze feestvierende mensen. Jong, oud, zwart, blank, Amsterdammers en niet-Amsterdammers maakten deel uit van een positief multicultureel gezelschap. Duizenden mensen stonden dicht op elkaar te dansen, eten, drinken en blowen en toch zag ik geen ruzies, problemen of ongelukken.  

Tegenwoordig is het met dit soort drukte nodig dat de politie aanwezig is. Terroristische dreigingen, zinloos geweld, rellen, diefstal en nog meer van dat soort ongein waar we tegenwoordig bang voor moeten zijn en van moeten worden (vooral op drukbezochte plekken in Nederland), de politie beschermt ons er gelukkig  tegen.  Maar wat gebeurt er wanneer de politie ons niet hoeft te beschermen tegen dat soort drama’s, omdat de sfeer gewoonweg perfect is?  De politie is dan wel aanwezig, alleen zullen ze werkeloos toe moeten kijken naar de feestvierende menigte en kunnen ze het volk niet dienen. Er gebeurt immers niets waar ze ons tegen kunnen beschermen. Vanaf dat moment richten ze zich dan tegen ons.

Want in het tegenwoordig prestatie gerichte Nederland, waar het openbaar bestuur vol zit met oorspronkelijke marketing technieken, heerst de TARGET CULTUUR. Afgeleid van het bekende: “Wij moeten onze targets halen.” Van bovenaf wordt aan de zogenaamde ‘streetlevel-bureaucrats’* opgelegd dat zij een bepaalde kwantiteit aan (bijvoorbeeld) procesverbalen moeten uitschrijven om de beleidsdoeleinden van de hogere te verwezenlijken.  Targets moesten naar mijn weten ook bij Kwakoe gehaald worden. Zoals ik al gemeld had, waren er geen conflicten waar de politie zich als bemiddelingspersoon kon opstellen. En heeft de politie ervoor gekozen om zich te richten tegen individuen die overtredingen begaan, maar daar geen andere mensen mee lastig vallen. (Wat voor soort overtredingen behoren hiertoe?) 

Ik zelf werd zo’n individu die door het systeem gepakt werd. Op de vierde zondag van het festival was ik aan het skanken en relaxen bij de reggaetent van Shashamane Sound.  Djogobier en “groene units” werden door mij genuttigd terwijl ik op de luide ritmische klanken mijn ding aan het doen  was. Zoals ik al zei was het druk, dus bij de mannen urinoirs was het ook dringen. Op dat moment dacht ik het volgende. “Ik ben in een bos. Ik kies een boom. En ik doe mijn behoefte.” Zo simpel is het. De beleefde jongen die ik ben, stond ik wel aan de buitenkant van het festival terrein, waar niemand last zou kunnen hebben van de urine die ik achter zou laten. Ik deed mijn ding. Toen ik me omdraaide en mijn gulp sloot, zag ik al hoe laat het was.  “Meneer u bent aan het wild plassen. U bent in overtreding”, of iets dergelijks zeiden de agenten in het alom bekende walgelijke politietaaltje.  Ik zag aan de afwezigheid van strepen op de uniformen, dat ze nog groentjes waren, en ik probeerde mijzelf er nog uit te praten. Het had weinig zin, ik werd niet gematst. VIJFENZEVENTIG euro kostte die kleine misstap mij. Een belachelijk bedrag, als je het mij vraagt. Later bedacht ik mij wat de consequenties voor de agenten hadden kunnen zijn, als ze mij niet die boete hadden uitgeschreven. Ze hadden een proces-verbaal minder en daardoor slechter gescoord in de ogen van hun hogere. Hetzelfde gevoel wat ik krijg wanneer ik een machtiging "binnen haal" op mijn werk, kreeg de agent die me kon straffen op een van de meest onbenullige sukkelige overtredingen in de geschiedenis van de mens. “Yes ik heb gescoord.”  In deze prestatie gerichte tijd, leidt dit naar mijn idee de politie naar een totaal vervreemd instituut.  De streetlevel bureaucrat* zou niet geprikkeld moeten worden met marketing trucs. Zo wordt de kwantiteit van het werk van de ambtenaar beoordeeld en niet de kwaliteit. 

Op dit soort momenten verval ik gewoon tot simpele kroegdiscussies en zeg ik dan maar: “Politie ga toch lekker boeven vangen!”.            

* Wetenschapper Michael Lipsky heeft de term streetlevelbureaucrat geintroduceerd. Het betekent zoiets als contactambtenaar. Die ambtenaar die direct met de burger te maken heeft; b.v. een wijkagent of een baliemedewerker van het gemeentehuis. 

Bronnen:

Over Targetcultuur:http://www.minocw.nl/toespraak/146 

Over Michael Lipsky en de street levelbureaucrat: http://nl.wikipedia.org/wiki/Michael_Lipsky

“Het kan ook anders” een gevleugelde uitspraak van een vriend van mij, is voor mij een systematische mantra geworden die ik opzeg (zowel binnensmonds als uitgesproken) wanneer ik zie en ervaar hoe “wij” op straat (zeg openbare ruimte) met elkaar omgaan. De afgelopen maand zat ik vol met prachtige anekdotes, die allemaal een mooi beeld geven van hoe beroerd mensen elkaar op straat behandelen.  

Zo zat ik een op een doodgewone zaterdagavond in de bus naar Amsterdam. De sfeer is dan altijd anders. Dames zijn opgemaakt, Heren zijn al flink aangeschoten, het is immers uitgaansavond nr. 1. Toch zien we in die bus dezelfde sfeer verkrachters die zich ook manifesteren in het uitgaanscircuit.  Terwijl ik aan het praten was met vage kennissen van mij, zag ik drie forse hooligan/skinhead types met een hond de bus instappen. Zij straalden agressiviteit uit.  Hooligan 1 begon als eerste te klagen: “ Waarom moet ik voor m’n hond betalen, als al die fucking Amerikaanse toeristen ook niet voor hun bagage betalen.?!” In gedachten gaf ik hem gelijk. De tweede hooligan begon nu te kankeren, de buschauffeur werd voor alles uitgemaakt. Hoe hij het in zijn hoofd haalde om de jongens te laten betalen voor de hond! Toen liepen de hooligans verder en wilden ze zich manifesteren als dé moeilijkste gasten van de avond.  “Wat een kankerlijer die kankerchauffeur!”  Op dat moment sloeg er iets bij mij in, ik had genoeg van hun ‘sfeerverkrachting’. “E man, het kan ook anders”, zei ik terwijl de sfeerverkrachters mij passeerden. “Waat?!” was de reactie van Hooligan 2 op mijn opmerking. Geërgerd doordat hun manifestatie was aangetast, vervolgde hij met: “Heb je soms problemen met kanker”. Omdat ik het woord zelf ook gebruik wanneer ik vloek, kon ik eigenlijk alleen reageren met: “Nee, maar die buschauffeur doet gewoon zijn werk man, daarom; het kan ook anders weet je?” Hooligan 2 tikte nr.1 en 3 aan, en ik voelde mijn bijdehante glimlach krimpen. “Het is zaterdagavond..Laten we het gezellig houden!”, werd mijn goedmakertje.” “Het is gewoon verkankerd dat je voor je hond moet betalen.” Met  “Okee ik mijn ding, jij je ding..” sloot ik de nutteloze discussie af. In die korte tijd had ik toch wel verzet geboden tegen hun sfeerverkrachting.

Naderhand, de hooligans al uitgestapt, verklaarde ik aan mijn kennissen dat ik wel degelijk bang was. Een tweetal mannen voor vertelden daarop aan mij dat ze blij waren met mijn reactie. Ik antwoordde kort met: “Ja dat hoort gewoon.” Zwak vond ik ze, gewoon twee grote volwassen mannen zonder ballen. Als zij zich ook geraakt voelden door de manifestatie, hadden ze ook een afkeurende reactie moeten geven op het gedrag van de hooligans. Iedereen die zich ergert aan asociaal gedrag, moet daar wat van zeggen. We hoeven dit soort shit echt niet te accepteren! Nederland toon verzet, geef niet toe aan sfeerverkrachters. Wanneer je hieraan toegeeft, laat jezelf domineren. Zonder reactie verlies je je trots en waardigheid. Op een bepaald moment kan dit tot het einde van de tolerantie (waarvan we nu nog het laatste staartje kunnen ervaren), de vrije maatschappij en simpele democratie leiden.